Jaki magnez wybrać? Formy magnezu

list Kategoria: Minerały
Jaki magnez wybrać? Formy magnezu

Przy półce z magnezem nietrudno poczuć się zagubionym. Cytrynian, jabłczan, glicynian, tlenek - nazw jest wiele, a każda obiecuje to samo. Tymczasem to właśnie forma magnezu przesądza o tym, ile organizm realnie przyswoi. W tym przewodniku porządkujemy najpopularniejsze formy magnezu: wyjaśniamy, jak się wchłaniają, przy jakich dolegliwościach warto po nie sięgnąć i którą wybrać dla siebie. Wszystko w oparciu o badania.


W skrócie - najważniejsze informacje
  • O skuteczności suplementu decyduje forma magnezu, a nie tylko jego ilość na etykiecie.
  • Formy organiczne - cytrynian, jabłczan, glicynian oraz chlorek wchłaniają się znacznie lepiej niż tlenek.
  • Cytrynian to uniwersalny, najlepiej przebadany wybór. Jabłczan doceniają osoby zmęczone, glicynian - łagodny i wyciszający.
  • Magnez wspiera pracę mięśni, układ nerwowy i poziom energii - to potwierdzone oświadczenia zdrowotne.
  • Tlenku magnezu ma najwyższą zawartość pierwiastka, ale słabiej się wchłania - sprawdza się raczej doraźnie niż jako główne źródło magnezu.


Na co pomaga magnez?

Magnez to jeden z najważniejszych minerałów w organizmie, uczestniczy w setkach procesów, od pracy mięśni po funkcjonowanie układu nerwowego. Zanim przejdziemy do wyboru formy, warto przypomnieć, w jakich sytuacjach magnez odgrywa realną rolę. Poniższe działania mają potwierdzone oświadczenia zdrowotne (EFSA), więc nie są obietnicą rodem z reklamy (2).

Kiedy magnez ma znaczenie
Praca mięśni
Magnez pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni. To dlatego sięgają po niego osoby, którym dokucza drżenie powieki, nocne skurcze łydek czy uczucie napiętych mięśni.
Spokój i sen
Magnez wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego i funkcje psychologiczne. Kojarzony jest z wyciszeniem i lepszym snem - zwłaszcza w okresach napięcia i rozdrażnienia.
Energia na co dzień
Przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia oraz wspiera prawidłowy metabolizm energetyczny. Szczególnie cenny przy intensywnym trybie życia.
Kości i równowaga
Pomaga utrzymać zdrowe kości i zęby oraz zachować równowagę elektrolitową - dlatego warto dbać o jego podaż także profilaktycznie.
To zasługa magnezu, nie konkretnej formy

Wszystkie te korzyści daje magnez jako taki - niezależnie od formy, pod warunkiem że dobrze się wchłania. Nie istnieje osobna forma „na skurcze” czy „na sen”. Liczy się jedno: wybrać magnez, który organizm dobrze przyswoi, i przyjmować go regularnie. Formy różnią się przede wszystkim wchłanianiem i tolerancją i temu poświęcamy resztę przewodnika.

Dlaczego forma magnezu ma znaczenie?

W suplementach magnez nigdy nie występuje samodzielnie. Zawsze jest połączony z nośnikiem - kwasem lub aminokwasem - i to właśnie on decyduje o dwóch rzeczach: jak dobrze preparat się rozpuszcza oraz ile magnezu trafi do organizmu.

Badania są w tej kwestii zgodne. Formy organiczne, takie jak cytrynian, jabłczan czy glicynian, a także chlorek, rozpuszczają się lepiej i wchłaniają skuteczniej niż tania forma nieorganiczna, czyli tlenek magnezu (1, 3). Dla porównania z codziennej diety przyswajamy magnez średnio w 30-40%.

Dlaczego nie podajemy dokładnych procentów

W wielu miejscach spotkasz tabele z precyzyjnymi liczbami, na przykład „cytrynian 90%, glicynian 80%”. Problem w tym, że takie wartości dla większości form nie znajdują potwierdzenia w badaniach - są powielane z jednego źródła do drugiego. Rzetelnie wiadomo przede wszystkim, że tlenek wchłania się słabo, a formy organiczne znacznie lepiej. Dlatego zamiast efektownych, lecz niepewnych liczb posługujemy się tu uczciwą skalą wchłanialności.

Formy magnezu - wchłanialność w skrócie

Poniższe zestawienie pozwala jednym spojrzeniem porównać najważniejsze formy. Pasek obrazuje orientacyjną wchłanialność, a szczegóły każdej z nich znajdziesz w dalszej części przewodnika.

Wchłanialność form magnezu
Cytrynianbardzo dobra
Glicynianbardzo dobra
Jabłczandobra
Chlorekdobra
Treoniandobra (mało badań)
Tleneksłabsza

Skala orientacyjna, oparta na rozpuszczalności i badaniach porównawczych (1, 3).

Cytrynian magnezu

Najpopularniejsza i najlepiej przebadana forma magnezu. Jeśli nie wiesz, co wybrać, cytrynian jest bezpiecznym i uniwersalnym punktem wyjścia. Powstaje z połączenia magnezu z kwasem cytrynowym i cechuje się bardzo dobrą przyswajalnością.

Cytrynian magnezu w skrócie
Wchłanialność
bardzo dobra, najlepiej udokumentowana w badaniach (1, 3)
Kiedy sięgnąć
codzienne wsparcie, gdy dokuczają skurcze, napięcie lub gorszy sen
Dla kogo
dla każdego, kto szuka sprawdzonej i wygodnej formy
Warto wiedzieć
w większych dawkach może działać lekko rozluźniająco na jelita
Forma
wygodne kapsułki
Cytrynian magnezu kapsułki This is BIO
Cytrynian magnezu TiB® - 90 kapsułek
  • Najlepiej przebadana, uniwersalna forma magnezu
  • Wygodne kapsułki - łatwe do stosowania w domu i w podróży
  • Czysty skład, bez zbędnych dodatków
Zobacz produkt →

Jabłczan magnezu

Magnez połączony z kwasem jabłkowym - związkiem, który w organizmie uczestniczy w wytwarzaniu energii. To dlatego jabłczan cenią osoby, którym doskwiera zmęczenie i spadek sił. Dobrze rozpuszcza się w wodzie i jest zazwyczaj łagodny dla żołądka.

Jabłczan magnezu w skrócie
Wchłanialność
dobra, forma organiczna o wysokiej przyswajalności
Kiedy sięgnąć
gdy dominuje zmęczenie i brak energii, a także przy skurczach
Dla kogo
osoby aktywne i przemęczone, które wolą formę w proszku
Warto wiedzieć
zwykle dobrze tolerowany, łagodny dla żołądka
Forma
proszek do rozpuszczenia w wodzie
Jabłczan magnezu w proszku This is BIO
Jabłczan magnezu w proszku TiB® BESTSELLER
  • Magnez połączony z kwasem jabłkowym - ceniony przy zmęczeniu
  • Wygodny proszek - sam odmierzasz porcję i mieszasz z wodą
  • Dostępny w opakowaniach 90 g i 170 g, czysty skład
Zobacz produkt →

Glicynian (diglicynian) magnezu

Magnez połączony z aminokwasem glicyną, tworzący tak zwaną formę chelatową. Wyróżnia się wyjątkową łagodnością dla żołądka i praktycznie nie powoduje rozluźnienia jelit. Sama glicyna działa uspokajająco, dlatego po glicynian sięgają zwykle osoby, którym zależy na wyciszeniu i spokojnym śnie.

Glicynian magnezu w skrócie
Wchłanialność
bardzo dobra, forma chelatowa
Kiedy sięgnąć
przy napięciu, rozdrażnieniu i kłopotach ze snem; gdy inne formy drażnią żołądek
Dla kogo
osoby z wrażliwym żołądkiem oraz szukające wyciszenia
Warto wiedzieć
najłagodniejsza z dostępnych form

Chlorek magnezu

Forma o dobrej przyswajalności - co ciekawe, mimo że jest solą nieorganiczną, w badaniach wchłaniała się podobnie dobrze jak formy organiczne (3). Bywa stosowana zarówno wewnętrznie, jak i zewnętrznie, na przykład do kąpieli stóp czy jako tak zwana oliwa magnezowa (przepis znajdziesz poniżej).

Chlorek magnezu w skrócie
Wchłanialność
dobra, zaskakująco wysoka jak na formę nieorganiczną (3)
Kiedy sięgnąć
gdy zależy Ci na wszechstronnej formie do stosowania wewnętrznego i zewnętrznego
Dla kogo
osoby ceniące również kąpiele i zastosowanie zewnętrzne
Forma
proszek do roztworów i kąpieli
Chlorek magnezu This is BIO
Chlorek magnezu TiB® - 900 g
  • Wszechstronna forma - do stosowania wewnętrznego i zewnętrznego
  • Duże, wydajne opakowanie 900 g
  • Świetny do kąpieli i okładów magnezowych
Zobacz produkt →
Oliwa magnezowa - zrób ją sama w kilka minut
Składniki
  • 1/2 szklanki chlorku magnezu
  • 1/2 szklanki wody przegotowanej i ostudzonej
  • czysta buteleczka z atomizerem (najlepiej szklana)
Przygotowanie
  1. Zagotuj wodę i odstaw do ostudzenia - to przedłuża trwałość roztworu.
  2. Wsyp chlorek magnezu do ciepłej (nie wrzącej) wody w proporcji 1:1.
  3. Mieszaj, aż kryształki całkowicie się rozpuszczą i płyn będzie klarowny.
  4. Przelej do buteleczki z atomizerem. Gotowe.
Jak używać

Rozpyl kilka psiknięć na skórę ramion, nóg lub stóp i delikatnie wmasuj. Najlepiej wieczorem, po kąpieli. Na początku skóra może lekko szczypać lub mrowić - to normalne; jeśli jest to nieprzyjemne, spłucz po około 20 minutach i następnym razem rozcieńcz roztwór większą ilością wody.

Siarczan magnezu (sól Epsom)

Siarczan magnezu znany jest powszechnie jako sól Epsom. To produkt do relaksujących kąpieli. Rozpuszczona w ciepłej wodzie służy do kąpieli całego ciała lub stóp, które pięknie odprężają po intensywnym dniu i pomagają rozluźnić napięte mięśnie.

Sól Epsom w skrócie
Zastosowanie
zewnętrzne - relaksujące kąpiele całego ciała i stóp
Kiedy sięgnąć
na wieczorny relaks, odprężenie i rozluźnienie mięśni po wysiłku
Warto wiedzieć
produkt do kąpieli
Forma
proszek do kąpieli
Sól Epsom siarczan magnezu This is BIO
Sól Epsom (siarczan magnezu) TiB® - 900 g
  • Klasyczna sól do relaksujących kąpieli całego ciała i stóp
  • Wspiera odprężenie po wysiłku i stresującym dniu
  • Wydajne opakowanie 900 g, czysty skład
Zobacz produkt →

Treonian, taurynian, tlenek i magnez z B6

Na rynku spotkasz jeszcze kilka form, o których warto wiedzieć - choć nie wszystkie są równie dobrze udokumentowane.

Pozostałe formy - co warto wiedzieć
Treonian magnezu (L-treonian)
Reklamowany jako „magnez na mózg”, z racji zdolności docierania do układu nerwowego. Założenie brzmi obiecująco, ale badań u ludzi jest jak dotąd niewiele, a cena bywa wysoka.
Taurynian magnezu
Magnez w połączeniu z tauryną, kojarzony z sercem i spokojem. Dobrze tolerowany, choć - podobnie jak treonian - oparty na ograniczonej liczbie badań u ludzi.
Tlenek magnezu
Najtańsza i najczęściej spotykana forma. Zawiera najwięcej magnezu w przeliczeniu na gram, choć wchłania się słabiej niż formy organiczne (1). Bywa stosowana doraźnie, między innymi przy zaparciach. Jako codzienne źródło magnezu lepiej sprawdzą się formy lepiej przyswajalne.
Magnez z witaminą B6
To nie osobna forma, lecz przemyślane połączenie. Witamina B6 wspiera gospodarkę magnezową organizmu, dlatego oba składniki często łączy się w jednym preparacie - szczególnie z myślą o zmęczeniu i napięciu nerwowym.

Który magnez wybrać dla siebie?

Nie istnieje jedna forma idealna dla wszystkich. Najlepszy magnez to ten, który dobrze się wchłania, dobrze tolerujesz i chętnie przyjmujesz na co dzień. Poniższa ściąga pomoże dopasować formę do tego, co Ci doskwiera.

Dobierz magnez do swoich potrzeb
Nie wiesz, od czego zacząć? Wybierz cytrynian - uniwersalny i najlepiej przebadany.
Doskwiera Ci zmęczenie i brak energii? Rozważ jabłczan.
Napięcie, rozdrażnienie, gorszy sen? Dobrym wyborem będzie glicynian.
Masz wrażliwy żołądek? Postaw na glicynian - najłagodniejszy.
Dokuczają Ci skurcze lub drżenie powieki? Sprawdzą się cytrynian lub jabłczan, stosowane regularnie.
Szukasz chwili relaksu? Wieczorna kąpiel z solą Epsom lub chlorkiem magnezu.
Zależy Ci na najlepszym wchłanianiu? Postaw na formy organiczne lub chlorek - tlenek zostaw raczej do zastosowań doraźnych.

FAQ - najczęstsze pytania o formy magnezu

Jaki magnez jest najlepiej przyswajalny?

Najlepiej przyswajają się formy organiczne - cytrynian, glicynian i jabłczan - oraz chlorek magnezu. Cytrynian ma przy tym najwięcej badań potwierdzających dobrą wchłanialność. Najsłabiej wypada tlenek magnezu. Warto pamiętać, że dokładne procenty wchłaniania krążące w internecie najczęściej nie znajdują potwierdzenia w badaniach.

Który magnez na sen i stres?

Magnez wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, dlatego bywa pomocny w okresach napięcia i gorszego snu. Szczególnie dobrze sprawdza się glicynian - jest łagodny, a zawarta w nim glicyna działa uspokajająco. Kluczowe pozostaje jednak wybranie dobrze przyswajalnej formy i regularne stosowanie.

Który magnez jest najlepszy na skurcze?

Magnez pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni, więc przy skurczach warto zadbać o jego odpowiednią podaż. Najlepiej sprawdzą się dobrze przyswajalne formy, takie jak cytrynian lub jabłczan, przyjmowane systematycznie. Istotniejsze od samej formy jest to, czy magnez faktycznie się wchłania i czy stosujesz go regularnie.

Czym różni się cytrynian od jabłczanu magnezu?

Oba to dobrze przyswajalne formy organiczne. Cytrynian jest uniwersalny i najlepiej przebadany, a w większych dawkach może lekko rozluźniać jelita. Jabłczan, czyli magnez z kwasem jabłkowym, bywa wybierany przy zmęczeniu i jest zwykle łagodniejszy dla żołądka. W naszej ofercie cytrynian występuje w kapsułkach, a jabłczan w proszku.

Czy magnez wchłania się przez skórę z kąpieli?

Nie ma na to przekonujących dowodów. Przegląd naukowy opublikowany w czasopiśmie Nutrients uznał wchłanianie magnezu przez skórę za niepotwierdzone - skóra skutecznie ogranicza przenikanie jonów magnezu. Kąpiel z solą Epsom działa więc przede wszystkim relaksująco, dzięki ciepłej wodzie. Po realne uzupełnienie magnezu lepiej wybrać formę doustną.

Czy tlenek magnezu jest zły?

Nie, tlenek nie jest „zły” - ma po prostu swoje zastosowania. Zawiera najwięcej magnezu w przeliczeniu na gram i bywa pomocny doraźnie, na przykład przy zaparciach. Wchłania się jednak słabiej niż formy organiczne, więc jako codzienne źródło magnezu lepiej wybrać cytrynian, jabłczan lub chlorek.

Przeczytaj również

Spis źródeł i badań:

1. Firoz M., Graber M. Bioavailability of US commercial magnesium preparations. Magnesium Research. 2001;14(4):257-262.
2. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 - oświadczenia zdrowotne dla magnezu (prawidłowe funkcjonowanie mięśni i układu nerwowego, prawidłowe funkcje psychologiczne, zmniejszenie uczucia zmęczenia, równowaga elektrolitowa, zdrowe kości).
3. Rylander R. i wsp. Bioavailability of Magnesium Salts - A Review. Journal of Pharmacy and Nutrition Sciences. 2014;4(1):57-59.
4. Gröber U., Werner T., Vormann J., Kisters K. Myth or Reality - Transdermal Magnesium? Nutrients. 2017;9(8):813.

-----------------

Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.

Materiał opisuje substancje i ich możliwe zastosowania na podstawie ogólnodostępnych publikacji, badań i materiałów znalezionych w internecie, prasie oraz książkach. Materiał nie jest opisem suplementu diety ani żadnego innego produktu zawierającego w/w składniki.

W przypadku stosowania suplementów diety pamiętaj, by nie przekraczać zalecanej dziennej porcji, i że nie mogą być one stosowane jako substytut zróżnicowanej diety. Pamiętaj, że bardzo ważny i zalecany jest zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia.